STALKER

Rastesia e solli te shoh ne kinema disa metrazhe te shkurter (short film) por qe rezultuan te mrekullueshem !
Po i marr me rradhe :

Dy filma francezë nga Guillaume Brac :

 

---

Te shohesh ne kinema gjate te njejtes seance metrazhin e pare fare te shkurter (14 min) dhe metrazhin e parë te mesem (58 min) te nje regjizori te ri, eshte njesoj sikur te asistosh ne lindjen e tij ! Pothuaj nuk me ish dhene kurre me pare mundesia per nje gje te tille.
Metrazhi i shkurter 14 minutesh titullohet “Le naufragé” (I braktisuri) ndersa ai i mesmi (qe zgjat 58 minuta, e qe me siguri enkas i mungojne dy minuta per tu konsideruar si metrazh i gjate !) titullohet “Un monde sans femme” (Nje bote pa gra)  Duhet thene qe ne fillim se eshte mese evidente qe nese regjizori i ri ka nje dhe vetem nje dishepull, ai eshte Jacques Rozier, nje nder 3-4 regjizoret e mi më te preferuar ever ! (ketu kam pas shkrujt diçka per të). Tek “Nje bote pa gra” eshte mese evidente influenca e “Du côté d’Orouët “(1973) - nje nga filmat me te mrekullueshem te Rozier.Ne fakt, te dy filmat i lidh nje ide e perbashket (edhe pse ne aparence, ide jo e dukshme) : monotonia. Pra te dy shtrojne pyetjen : si t’ja beje njeriu i shkrete per te qene ne kontakt gjithmone me te njejtin person (gruan, burrin, mikun, mikeshen, te dashurin te dashuren, femijen e tij (te saj), dhe te mos bjere ne mërzi ?? E them kete, sepse ishte goxha befasuese te degjoje te njejten fraze ne dy filma te ndryshem, ne dy situata krejt te ndryshme : tek “I braktisuri”, çiklisti (i cili nuk i ka mire punet me mikeshen e tij) thote : “Sa here shikoj te dashuren time, nje si lemsh me mblidhet ne stomak“; ndersa tek “Nje bote pa gra”, heroina kryesore (e cila po ashtu nuk merret fort mire vesh me vajzen e saj adoleshente), degjohet te thote ekzaktesisht te njejten gje : “femijet rriten, dhe kur vjen nje moshe, duan te çajne ferren; ndersa ty, nje si lemsh te mblidhet ne stomak, sa here i sheh”.Megjithate, per ‘I braktisuri’ kam nje mendim edhe më kategorik qe do e shprehja keshtu : nese metrazhet e shkurter do ishin te shkelqyer e te mrekullueshem si “I braktisuri”, nuk do shkoja më ne kinema per te pare metrazhet e gjate (sikur qofte dhe per planin e fundit filmik te filmit, gjate te cilit, ndofta per here te parë ne historine e kinematografise, lotet nuk rrjedhin çurk nga syte e nje femre, por… te nje mashkulli !)notat :

- “I braktisuri” (Le naufragé) : 10.0
- “Nje bote pa gra” (Un monde sans femmes): 7.8

YouTube - Un Monde sans Femmes - Trailer

 

°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°
°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°

 

 

“Le marin masqué” (Marinari i fshehur)- film francez me regji te Sophie Letourneur

 

  Po sikur te shkurtrat te jene me te mira se te gjatat ?

Dua te them : po sikur filmat me metrazh te shkurter t’ja vlejne me shume se ata me metrazh te gjate, duke konfirmuar profecine e dy filmave te melartem te Guillaume Brac ?!

“Marinari i fshehur” zgjat 35 minuta, dhe mund te shihet (me kushtin e njohjes se gjuhes frenge, pasi filmi nuk ka titra ne ndonje gjuhe tjeter) falas tek web-site i kanalit televiziv franco-gjerman arte : http://videos.arte.tv/fr/videos/le_marin_masque-6445674.html

Edhe pse “banal” ne dukje, ky film burlesk fsheh jo vetem disa ide interesante e origjinale kinematografike (dublimi i narracionit, per shembull) por edhe thjesht disa ide :
Per ata qe mendojne ta shohin filmin tek link-u i melartem, eshte mire ti lexojne rreshtat e meposhtem vetem pasi ta kene parë ate :

Ne minuten e 17:19 te filmit, kur behet muhabet per nje peshqir qe babai i Leticias, heroines kryesore i ka pas dhuruar kesaj te fundit kur ishte e vogel, Leticia thote se babai i saj eshte vertet “un prince charmant” (princ perrallash). Eshte fraza kyçe e filmit, eshte ajo qe permbledh “atë qe ka dash te na thote regjizorja” dhe qe une do ta permblidhja : vajzat, kur jane te vogla, ‘dashurohen’ pas baballareve te tyre (sikurse djemt, pas nenave te tyre). Kur rriten, vajzat dashurojne djemt, por zhgenjehen : djemt jane frikacakë (a nuk ka pas thene Godard-i me filmat e tij se “djemte jane lâche (coward), ndersa vajzat jane te bukura” ?). Keshtu qe i vetmi ‘model’ qe u mbetet atyre, jane baballarët (edhe pse, baballarët jane po ata djem coward, me te cilët vajzat, kur rriten, bien ne dashuri - prova eshte fakti qe i ati i Leticias eshte i divorcuar ! - pra dhe ai ka qenë lâche (coward) ne raport me nenen e saj).

Ja, ca gjera te tilla thote filmi. Ca gjera te jetes, nga ato per te cilat thuhet rendom : “c’est la vie”

9.0

filmi 30 minutesh eshte falas ne internet : http://videos.arte.tv/fr/videos/le_m…e-6445674.html

ps : Finally, cili eshte “marinari i fshehur” : ai ne te majte te fotos se pare, apo… ai i fotos se dyte ?

 

 

 

 

“Les Chants de Mandrin”(Kenget e Mandrinit)- film francez nga Rabah Ameur-Zaïmeche

 Louis Mandrin (ose i njohur ndryshe “Robin Hoodi i Frances”) ka qene nje badit, kontrabandist dhe anarkist i famshem i shek XVIII, fiks para se te ndodhte Revolucioni Francez i 1789-s. Mandrin vdiq ne 1755 dhe nuk e pa ate ngjarje, por ka mbetur i famshem per “kenget e Mandrinit” te shkruajtuara pas vdekjes, fort te popullarizuara gjate Revolucionit, dhe qe i bejne jehone historise s e tij. Temen e krijimit te kengeve te tij (pas vdekjes) e trajton ne filmin e tij te ri regjizori francez Rabah Ameur-Zaïmeche (R.A.Z), regjizor qe une e konsideroj si ardhmerine e kineatografise autoriale franceze, sot per sot : filmi i tij i fundit në 2008-n “Ceta e fundit” (Dernier Maquis) më kish lene pa fjale dhe me kujtohet ta kem vendosur ne nje liste timen top-10 film-politik ever, krah per krah me “Salon ” e Pasolinit apo “Palombella Rossa”-n e Morettit !
Pra s’kam nevoje te nenvizoj se me sa padurim po e prisja “Kenget e Mandrinit”, filmin e rradhës se R.A.Z :

Qe ne fillim te filmit, bie ne sy deshira (e justifikuar!) e regjizorit per te thene disa gjera politike. Ose me sakt, disa gjera te forta politikisht, deshira per te reprezentuar nje univers te veçante, ate te baditeve, te pirateve te Historise se Frances, e sidomos per te parë se ç’rezonancë mund te kete nje botë e tille ne ate te sotmen, pra ne ate te shek. XXI.
Nuk ka si te jem me teper se dakort me keto, por problemi eshte se filmi shpesh reduktohet në një seri pozash, pozimesh. Per shembull, degjohen dialogje te tipit :
” - Vous campez depuis longtemps ?
- Depuis que nous sommes nés.” -

(-Ju fshiheni ketu prej shume kohesh ?
- Që kur kam lindur !)

Do te ishte njesoj sikur sot te besh nje film per te Indinjuarit, dhe replika te ishte :
-Ju e keni ngritur çadren prej kohesh ketu ?
Dhe pergjigja : Qe prej se kam lindur !

Më se shumti te krijohet pershtypja se po asistojme ne nje grumbullim (mbledhje) ekstremistesh te majte (asgje e keqe deri ketu !), muzika qe shoqeron eshte cool, dakort, por fundja edhe nje mbledhje te djathtësh, me perjashtim te muzikes, nje grumbullim i tille nuk do kish ndonje ndryshim te madh !

Ne fakt, problemi i nje far’ fallciteti te filmit qendron ketu (per mendimin tim ):
Nje regjizor qe ben nje film te tille, pyetja e pare qe duhet ti beje vetes nuk duhet te jete : “Cilat jane figurat e medha revolucionare historike ?” por : C’fare eshte nje trup (prej mishi dhe gjaku) revolucionari ?
Rralle më ishte dhene te shihja personazhe te tille te presupozuar te jenë mendje-ndritur, sy-hapur, me koshiencë te zgjuar, por që ne nje film te pershfaqen fizikisht (trupërisht) kaq të… pergjumur !

Them se R.A.Z ka dale keqas huq me kete film; por kjo nuk do te thote se nuk duhen ndjekur punët e tij te ardhshme !

4.8

trailer i filmit :

————————————————————————————————

————————————————————————————————

“Hanezu” - film japonez me regji te Naomi Kawase

  Po të na duhej te zinim në goje dy a tri emra regjizorësh autorialë aktualë japonezë, doemos qe nje nga to do ishte Naomi Kawase ! I ‘vetmi’ problem eshte se qe prej 2008-s kur doli “Pylli i Mogarit“, filmat e saj po me zhgenjejne gjithe e me teper…
Zor se do shkoj te shikoj filmin e saj te ardhshem.

Në teori, “Hanezu” nuk ka ku te shkojë më kawasian : ngjarja gersheton nje histori aktuale dashurie (nje trekendesh sentimental) me ate te legjendave japoneze, intriga eshte aq sa aktuale edhe intemporale, filmi eshte po aq fiksional sa dhe ‘dokumentaresk’ etj etj etj. Regjizorja eshte vete skenariste, vete kameramane, vete montazhiere !Pra puro film kawasian ! Dhe aq i predispozuar isha ta pelqeja sa qe pergjate shikimit te tij, nuk e vrisja mendjen se ç’nuk shkonte ne të, por më së shumti habitesha me dashamiresine time !

“Hanezu” ne fakt eshte film manierist : titulli i sakte i tij me mire do ishte : “Sex, bio & bobo” (bobo u thone ne frengjisht klasave te mesme, borgjezëve bohemë), por te ishte kjo e gjithe e keqja e tij, hajde dé ! Problemi qendron në ate se, në fund te fundit, filmi eshte tmerresisht i lehte e naiv, filmi s’ka piken e peshes : jo pse eshte delikat (ai perpiqet me qenë delikat, por ne fakt eshte manierist !); jo pse eshte “si pa skenar” (ne fakt filmi ka skenar, po ai eshte i dobet e i keq) : shkurt, te krijohet pershtypja se i vetmi qellim i regjizores ka qene qe t’ja dalë mbanë në deshtimin e saj !

Po thoja me vete se, per nje regjizor qe ka moshen dhe eksperiencen e Naomi Kawase-s, ndofta vetem deshira dhe terbimi i nje regjizori si puna e Hong Sang-soo-së (per te marre nje shembull qe po me vjen ne mend) mund te behet burim krijimtarie çliruese dhe ngazellyese. Perndryshe, do ish me mire qe ajo te bente dokumentare, te cilet, zakonisht, i qan !

3.5

trailer i filmit :

Ah ok , u beka fjale per nje epidemi pleqsh : filmat e fundit te Bela Tarr, Alain Cavalier dhe tani ky i finlandezit Aki Kaurismaki (ne foto, para posterit te filmit te tij), i paska zene simptoma e facebook-ut : spektatori eshte i ftuar te clic-ojë tek “I like” dhe… kaq !

Nese tek “Kali Torinez” ishim te ftuar te admironim mizerjen e botes permes nje filmi te bere jo vetem pa piken e modestise, por edhe gati-gati me neveri per kinematografine, kesaj rradhe, tek “Le Havre” (film i finlandezit Kaurismaki, eshte i xhiruar i gjithi ne qytetin francez Le Havre), spektatori eshte i ftuar te admiroje gadget-et e viteve ‘30 (ose te viteve ‘60 : mund te zgjedhim !! lol), edhe pse filmi i zhvillon ngjarjet në… 2010 ! Ose, per shembull, duhet te adhurojme varfanjakët e tipit “Les Deschiens” (komikë franceze te tipit ‘portokallia’ - ne foton e meposhtme), dhe me kete rast, duhet te urrejme modernitetin (se ngjarjet gjithsesi zhvillohen ne 2010-en !)

Click “I LIKE”

Thank You !

nota ime : 2.0

°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°
trailer i filmit :

  

Kesaj i thone ç’i thonë : Monica Bellucci luan në nje film te Philippe Garrel-it (filmat e te cilit, zakonisht nuk i kalojne gjithesej-gjithesej 5 mije spektatoret ). Por as prezenca e saj nuk duket ta kete shtyre miletin te shkoje te shohe “Verën perveluese” te tij : me Belluç, pa Belluç, Garrel-i nuk shitet, as ne kuptimin komercial te fjales, por as edhe edhe ne kuptimin figurativ te fjales.

Film i mire. Te cilin po ta shikosh holle-holle, eshte nje variacion i “Anna Karenines” se Tolstoit. Vetem se Garrel, kesaj rradhe do te na thote që, në shekullin e XXI, Anna Karenina mund te jete… nje djalë ! (rol i luajtur nga aktori Luis Garrel, djali biologjik i regjizorit).

Vjet, kam pas pare nje tjeter film te bazuar zyrtarisht ne romanin e Tolstoit : filmin “Chouga” te regjizorit kazak Omirbaev. Me ka pas pelqy jashte mase.
Ndofta eshte pikerisht “Chouga” qe me ‘detyron’ ti vë nje note disi më te ulët se 10-a filmit te Garrelit.

Por dhe 9-a nuk eshte keq !

trailer :

Yo

Nese ka patur nje komedi franceze nga ato qe rendom quhen ‘per publikun e gjere’ e që më ka pas pelqy, ka qene “OSS 117” e Michel Hazanavicius, tip komedie me James Bond francez te viteve ‘50.

“The Artist” eshte nje tjeter komedi e ketij regjizori, e gjitha ne bardh e zi, dhe … i gjithi pa zë ! Fiks si dhe filmat para vitit 1930 : film memec !
Ky bast artistik eshte fort intrigues, per me teper qe filmi ishte nje nga 20 të perzgjedhurit e kategorise se filmave ne konkurim ne Festivalin e Kanës 2011.

E megjithate : kur nje imazh nuk eshte veçse ilustrim i gjësë se shkruar (pra te themi, i skenarit), rezultati nuk mund te jete veçse nje film letraresk. Qofte ky dhe film pa zë !

2.0

Postuar më parë nga korçar …sepse dhe vete filmi i Bruno Dumont se ç’dreqin ka prej “orientit”, lindjes, nje fare “orientalizmi”. Mbase per shkak te pasqyres (se shtrembuar) te popujve te sotem : keta te perendimit gjoja partizane te arsyes, shkences, ata te lindjes partizane te mistikes, se mbi-natyrshmes etj. Dhe kjo puna e mistikes eshte ne rrenje te punes se Bruno Dumont. “Jashte Shejtan!” eshte rrokje fjalesh e shume degjuar ne shqip, kush e di sa here e kam degjuar t’i thirret nje femije (mua vete nder te tjera) qe ben apo rroket te beje diçka qe s’shkon, qe shkateron, qe prish rendin, qe thyen… (”jashte more shejtan”).Filmi “Jashte Shejtan” nuk ka te beje me kete ; filmi shfaq po ato fytyra te thyera, te vrara, te lodhura, jo-simetrike, si t’ishin ftyra te goditura nga kush e di se çfare, nga diçka e padukshme, ne mos qofte koha, hapesira, natyra, pra te njejtat ftyra si te filmat e tjere te Bruno Dumont. Ngjarja qe shfaqet eshte e koklavitur, e papermbledhshme ne disa fjale, megjithate po mundohem : behet imazh, si ç’thone behet fjale, per nje te ri te pashtepi e te pabuke, qe jeton diku afer nje fshati te veriut te Frances, prane bregdetit, e q’eshte i lidhur me nje vajze te re, te papune dhe pa miq, por qe jeton ne shtepine e prinderve… Dhe djali ne fjale diç ka nje dhunti prej sheruesi popullor, nga ata qe “kendojne” si ç’i kujtoj qe i quajne, si ç’egzistojne plot edhe sot e kesaj dite ne Shqiperi per shembull, por jo vetem. Djali me vajzen shetitin, ecin e ecin, djali vret te atin, a njerkun, e vajzes… Prape shetiten, ndalojne, shkembejne nje fjale a dy, apo hiç fare… bejne zjarr, luten ne mes te moçalit etj. Natyra e peizazhet mbizoterojne gati ne ç’do plan. Faktikisht po i bie rreth e rrotull qe te gjej nje menyre per ta permbledhur “historine” por po e le me kaq se eshte pune e veshtire dhe e pabereqet sepse trillimi sado rendesi te kete eshte i nendheshem ne kesi lloj filmash, madje jo vetem trillimi, tregimi, por edhe imazhet duket sikur jane te nendheshme, jo materialiste, por mistike (po ç’eshte mistikja se?). Ne pamje te pare duket se Dumont, si te filmat e tij te tjere, zorr se i shpeton nje fare natyralizmi… por me ane te montazhit arrin te krijoje tjeter gje nga natyralizmi, dhe me duket se kuptova nje gje, ne drite te gjithe filmografise se Bruno Dumont : kujtoj se te filmat e tij te tjere montazhi ishte ne varesi te tregimit, dhe te nje fare pershfaqjeje te imazheve, e kam fjalen te prerja midis nje imazhi dhe nje tjetri (si ç’eshte presja - , - ne shkrim e kendim) e cila ishte e perbrendshme ne pershfaqje te kinemase, me nje fjale, kishte prerje sepse keshtu behen filmat, nje imazh pas nje tjetri me nje prerje te padukshme midis tyre, dhe ne varesi te emocionit, fiksionit, ritmit etj. ; Kesaj radhe, te “Hors Satan” duket sikur Dumont e ka “teorizuar” disi prerjen midis dy imazheve… dhe si qysh e tek ndodh kjo? Imazhet kesaj radhe jane gati te gjitha te se njejtes kohe, pra koha qe shfaqet nje imazh eshte pak a shume e njejte me kohen e imazhit te dyte, e imazhit te trete e keshtu me radhe, ritmi pra eshte konstant, megjithese ritmi fryhet e ç’fryhet nga fotogjenia e asaj qe shfaqet n’ekran (nje plan i afert i ftyres nuk eshte i njejte ne kohe-receptim me nje plan te pergjithshem, te gjere), por paçka kesaj me duket se prerja midis nje imazhi dhe tjetrit nderhyn ne intervale te njejta ne te gjithe filmin, sikur mos te kishte rendesi se ku e ndal nje imazh e ku e fillon tjetrin… dhe jam i bindur se ajo ç’ka don te thote Dumont ne kete film eshte se sado te kete prerje midis nje imazhi dhe nje tjetri, kjo eshte pune vetem e kinemase, porse natyra ne vetvete ka gjithmone nje vazhdimesi te panderprere nga asgje, pra natyra, “bota”, nuk ka asnje ndarje, asnje prerje, gjithçka eshte ne vazhdimesi… e vetmja prerje e mundshme eshte perbrenda njeriut, eshte e padukshme me ane te kameras : prerjen, thyerjen, vrasjen, vrasjen, njeriu e ka perbrenda vetes, trupit, shpirtit, kush e di se ku… kot s’thone “i ka hyre shejtani”. Dhe neqofte se e perzgjat kete gje te jeta, shoqeria, e ku di une se ku, ma ha mendja se del ne nje bote tjeter… Pra kjo prerje, apo thyerje, eshte e pazbulueshme, ne mos qofte me ane te mistikes, me ane te “kenduesit”, sheruesit, shamanit (dhe jo “doktorit” meqe rra llafi, se s’kemi te bejme me mish sa kemi te bejme me shpirt), qe e nxjerr jashte. Dhe jam i bindur se kete Bruno Dumont e beson po aq sa i sherben si provokim ndaj hegjemonise se arsyes, shkences, politikes, gjithçkaje qe mbizoteron sot per sot… Pertej kesaj, kinemaja, imazhet e tij jane te pacenuara ne forcen e tyre, ne forcen qe kane per te treguar gjera nga me te imtat te nje fytyre per shembull, dhe s’eshte veçse nje shembull. Gjithesesi Dumont shkon akoma me larg me radikalen e filmit te tij, e kinemase se tij (tjeter shembull “Aurora” e Cristi Puiu-t), dhe po mendoja deri ku do te ece e shkoje kinemaja, ne radikalitet? Por nuk e kam ankim, sepse fajin se ka kinemaja, e ka bota sot… per neser.

°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°

Komenti im:
Lexova mbreme nje interviste te regjizorit ku ai thosh se montazhin e filmit, per here te pare ne karrieren e tij, e kish bere vetë. Kjo duhet te jete arsyeja pse ky film i tij, ne kete aspekt, ka diçka te ndryshme ne montazh, ose siç shkruan korçari, duket sikur Dumont e ka “teorizuar” disi prerjen midis dy imazheve.

Do isha i fundit te kritikoja kete vullnet te Bruno Dumont per tu shkeputur nga klasicizmi i teknikes kinematografike (Montage, mon beau souci !). As jam dakort me ate qe rezultati i nje diçkaje te tille duhet te prodhoje me doemos “pro” dhe “kundra” unanime ! Larg qofte ! Por mua mu duk se rezultati ishte… medioker. Ja mirenjoh ambicjen, perçapjen (la démarche) e veçante, por… mbeta shume skeptik. ose popullorçe, e pashe filmin me nje sy ‘prej te jashtmi’ e ‘për së jashmi’, pra pa mundur te hy brenda…

Megjithate, ka diçka qe me vertitet ne mendje : po ta shohim “Hors Satan” si pjese te nje te tëre, pra si pjese e krijimtarise se regjizorit, me duket se ka dy mundesi :
1- ose kane te drejte ata qe zakonisht nuk i kishin fort per zemer filmat e Dumont por qe shihnin tek “Hadewijch”, filmi i tij i parafundit, nje far’ hapjeje, nje ‘dritare’, nje Hapje kinematografike te regjizorit
2- ose kane te drejte ata qe kembengulin se Dumont ka bere dy filma te medhenj : “La vie de Jesus” (Jeta e Jezusit) dhe “L’Humanité” (Njerezimi) dhe kaq. Kam ripare se fundmi “Flandres” dhe më ka lene shume perpleks… Akoma me teper me kane lene “Hadewijch” dhe ky i fundit, “Hors Satan”.
Ose si te thuash : une më se shumti jam me Victor Erice-n (per mua, regjizori me i madh spanjoll !) qe beri 3 filma ne jeten e tij, 3 kryevepra dhe e mbylli me kaq, se sa te vazhdosh me doemos ne kerkim te shtigjeve te reja (a jane vertet ’shtigje te reja’ ??). Bruno Dumont mund ti rikthehet profesorllikut (ai filozofi ka dhene, ne gjimnaz), nuk behet qameti ! Kuptohet, sekush eshte ne te drejte te tij te beje ç’te doje (do ishte qesharake qe deshirat e mia te na u ‘realizokan’ ! ), por pertej shakase, filmat e tij te fundit me ftohin gjithe e me shume… . Per me teper, ky i fundit mu duk si nje far’ auto-parodie e regjizorit…

5.0

Trailer i filmit :

YouTube - Hors Satan - Bande annonce

 

Titulli i plote filmit eshte : “L’Apollonide, kujtime nga bordelloja”, konkurues ne kategorine kryesore te filmave ne Kane 2011.

Ky Bonelloja, filmat e meparshem te te cilet me kane pas pelqy (dhe bashke me Rabah Ameur-Zaimeche, e konsideroja me mendjen time si nje nga dy regjizorët e rinj francezë me mend e talent !) paska qene me fat : per arsye ‘teknike’, nuk mundja te ikja nga salla e kinemase sepse pendrsyhe, do i kisha bere naften filmit te tij qe ne krye ne 15 minutave te para !

Them “paska qene me fat qe e pashe filmin e tij të tërin, nga fillimi ne fund”, sepse si perfundim, mund te them se ai eshte pa frike filmi më emancipues qe mund te kem pare kete vit, dhe nje nga më emancipuesit e ketyre viteve te fundit ! Pa piken e dyshimit ! Por kjo nuk do te thote se filmi eshte i mire, i arrire : per mua jo, perderisa u bera derr pothuaj 95% te kohes.

°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°
     Bonello permes filmit, rrefen jeten nje bodello pariziane, ne fund te shek XIX, fillim shekulli XX.
Regjizori duket se si fillim, ka pas nje ide vertet te mrekullueshme ne koken e tij : te beje te qajë me lot-sperme nje prostitutë ! Ne kuptimin më te vertete te fjalës ! Fiks sikurse Nanni Moretti kishe edhe ai nje ide gjeniale perpara se te kete filluar te realizoje “Habemus papam”-in e tij : nje kardinal refuzon te behet papë ! Por, nese te dy arrijne te realizojne shkelqyeshem skenat finale perkatese te ideve ne fjale (lotet prej sperme te Bonellos dhe daljen ne ballkon te kardinalit, per te deklaruar refuzimin per t’u bere papë), te dy deshtojne ne pothuaj gjithe pjesen tjeter te filmit : mizaskena e tyre nuk më ind, as me terheq. Tek kjo e Bonellos, u bera derr e shkuar derrit ! Tek ajo e Morettit, me nevrikosi spektakli dhe skeçllëku.

Them mizaskenë ilustrative, sepse : kur prostitutat kalojne viziten mjeksore, degjohet njera prej tyre te thote : “kur nuk do te jem më prostitute, as dashuri nuk do bej më !”. Po pse, keshtu flitet ne jeten e perditshme ?? Kjo eshte sentence e shkuar sentencës ! Ose, sapo shohim nje skene qe tregon nje drekë ne bordello dhe në tavoline eshte edhe ‘gruaja qe qesh’ (ata qe e kane pare filmin, më kuptojne), pikerisht nje tjeter prostitute e pyet gruan qe qesh : “mire je ? nuk te dhemb më buza ??“. Shkurt : kur heroinat e filmit hapin gojen per te thene diçka, eshte e sigurt se e bejne per te thene sentenca, konkuzione. Kur nuk e hapin, degjohen tinguj muzike ilustrativë !

Godard-i thote me te drejte se kamera eshte nje instrument per te filmuar te padukshmen. Bonello filmon te dukshmen ! Lé pastaj qe duket ashiqari qe regjizori heziton midis filmit koral (me shume personazhe) dhe atij me një heroine kryesore. Dhe si perfundim, rezultati eshte nje film mesatar, film i mesit (më sakte), ose siç i thone frengjit kesaj kategori filamsh “film du milieu”. Por qe pretendon te jete… nje film-atmosfere !! Po ç’atmosfere zeza ?? “L’Apollonide” duket si “Lulet e Shangait” për… dummies ! (per katranjosë). A thua se Bonello-s i rren mendja se mizaskena e filmit te mrekullueshem te Hou Hsiao Hsienit nuk ishte veçse nje kapriço apo “exercise de style” i regjizorit ! Ose (dhe per kete nuk jam i sigurt), gjithe si dhe filmi i Moretti-t, ndofta dhe “L’Apollonide” eshte dorezuar perpara presioneve te producenteve, per te na ‘dhuruar’ nje film te merzitshem prej dy oresh, me nje skene finale super te forte, e cila eshte e pamundur te shpetoje gjithe nje film !!

4.0

Ne festivalin e Kanës 2011, ky ka qene filmi triumfues persa i perket edhe publikut, edhe kritikes. Ndersa une… jam i dyzuar, edhe po edhe jo…

Kesaj vajzes, aktore per nga zanati, i kam peqyer qamet filmin e saj te pare “Mbreteresha e molleve“. Ky eshte filmi i saj i dyte, qe rrefen nje histori te vertete : perpjekjet e saj dhe te burrit te saj (qe po ashtu, luan rolin e vetes ne film) per te shpetuar djalin e tyre 2 vjeçar nga nje kancer.
Femija shpeton (kjo mesohet qe ne fillim te filmit) por çifti … ndahet. Dhe ne fakt, filmi, me teper se me semundjen e femijes, ‘fshehtazi’ trajton temen e çiftit.

Per mendimin tim, filmi eshte teper modern, me teper “seç duhet”, teper “i kohes”. Perzgjedhjet muzikore jane teper moderne. Muzika eshte prezente pothuaj gjithe kohes. Ne vend qe te me prekte mizaskena, me preku muzika. Por muzika, pa imazh, fundja ka te njejtin efekt, apo jo ?!

Mua me duket se filmi eshte bere “siç duhen bere sot filmat franceze me shije“, dmth në linjen e atyre te Christophe Honoré, dmth ne linjen e Fraçois Truffaut. Nuk them se filmi nuk eshte i mire, as se nuk me pleqeu, por seç ka diçka prej te paprekshmeje, ky film.
Ne dy sense :

1. ne sensin negativ te fjales ‘i paprekshem’ : a kritikohet nje film qe flet per nje femije dy vjeçar qe ka kancer ? Vetem te jesh i pashpirt ! Ky fakt si dhe fakti qe jane prinderit e vertete qe luajne dy rolet kryesore ne film, e bejne disi te pamundshme kritiken ndaj filmit. Te paprekshem, ne sensin negativ te fjales.

2. ne sensin pozitiv te fjales ‘i paprekshem’ : pikerisht, fakti qe vete dy aktoret kryesore e kane perjetuar prej verteti kete ngjarje, e ben filmin te paprekshem, te pa-atakueshem pasi ai kthehet, ne kete menyre, ne nje far’ dhurate, trashegimie per djalin e tyre (tashme 7 vjeçar !). Por jo vetem per djalin, por edhe per mjeket, trupen mjeksore (doktore, infermiere…). Biles edhe per Sherbimin Publik Mjeksor Francez, te cilit edhe filmi i dedikohet (ky dedikim shprehet qartazi permes nje tabele, ne fund te filmit). Ndofta kjo eshte dhe arsyeja qe, in fine, filmi me pelqeu, me terhoqi.

7.0
  

 
Eshte e habitshme se si nje fije e ndan nje film me integritet artistik nga nje genjeshter me bisht kinematografike. Mua me duket se “Pater” i Alain Cavalier eshte shembulli par exellence i kesaj qe them më lart.

Nuk ka ngelur shtyp i shkruar a virtual francez pa thurur lëvdata per kete film te ketij regjizori (qe ishte edhe ne konkurim zyrtar ne Festivalin e fundit ne Kanë). “Pater” vë ne skene vete regjizorin (tek të 70-at), ne rolin e presidentit te republikes, dhe Vincent Lindon, aktor i njohur francez, ne rolin e kryeministrit. Gjithshka zhvillohet ne shtepine e regjizorit, filmuar me nje kamer te thjeshte.

Imazhe më te shemtuara (dégeulasse) kisha vite pa pare ne kinema ! Pseudo-film gjoja mbi paternitetin (atësinë - ne sensin e raporteve at/bir), duket sikur ajo ç’i ka mbetur Alain Cavalier-it të na thote eshte : “Kinemaja eshte nje iluzion langaraq keshtu qe, bjeri ti biem !”.
Ne fakt, ne kete rast, langaraq eshte regjizori, dhe jo kinematografia. Une e kam te veshtire te besoj qe, cilido spektator kinez, argjentinas apo jugafrikan, qofte dhe më kinofili, te kuptoje diçka nga ky budallallek me brirë franko-francez.

Por kam pershtypjen se jo vetem se Cavalier eshte i cofur si regjizor, por eshte dhe cinik dhe meskin, me kinematografine ne pergjithesi, ose më saktë me imazhet. Te krijohet pershtypja se ka qejf ti thote publikut : “Ja, edhe une di te bej politikisht kinema” (c.f. Godard); ose : “Ja, edhe une mund te pershfaq (montrer) më të paktën, per te shprehur më te shumtën” (montrer le moins pour exprimer le plus). Nese kete gjë perpiqen ta bejne me integritet artistik Rousseau, Loustau, Creton, Betbeder apo Pawels (sa ja dalin mbanë, eshte pune tjeter !), ky Cavalier-i yne nuk eshte se pershfaq (montre) pak apo shume : filmi i tij nuk pershfaq kurgjë ! Kurrgjë hiç ! Biles më kujtoi maksimën e Niçes se njeriu më mire preferon hiçin, sesa te mos preferoje asgje”.

Le pastaj ca idera foshnjerore (pseudo-progresiste !) qe qarkullojne ne film (propozohet qe ne France te vendoset nje kufi per rrogat e larta, dmth nje raport 1 me 10 midis rrogave te larta e atyre te ulta : me demek, kapitalizmi na qenka i reformushem, mjafton me vendos ca ligje).

Lamentable…

2.0

Me ç’kuptoj une (qe nuk kisha pare ndonjehere ndonje punë te regjizorit Jonathan Nossiter), ky eshte nje film qe perpiqet te rishpikë, riformulojë, rithemelojë mardheniet film(kinematografi)-botë (ne sensin e botës qe na rrethon), dhe ne kete kuptim, “Rio Sex Comedy” eshte plotesisht i respektueshem. Kete riformulim, rithemelim, e ben permes patchwork -ut, qe merr formen e :

- nje far’ anketimi mbi sensin e botekuptimit Oksidental (Irène Jacob qe interviston gra braziliane, pastruese shtepish, dhe i pyet nese ato shpresojne se do te ndodhe nje ditë Revolicioni ! )
- formen e nje konkursi NGO-je ( Bill Pullman, fort interesant ne film !!)
- ate te kerkimit te nje ‘paqeje budiste’ (Charlotte Rampling qe konsulton nje guru lokale), etj etj…
te gjitha keto, te traspozuara ne Brazil, ne RIO DE JANEIRO.

Por edhe pse rishpik, riformulon raportet e filmit (kinemase) me boten (aktuale), “Rio sex comedy” deshton të propozoje diçka te veçantë. Bashkekzistenca e gjithe ç’permenda më lart, ne finale, nuk krijon veçse argëtim, ose më sakt nje far’ argëtimi të relaksuar, ose thene ndryshe, nje mërzi te perzier me premtime te zbehta kenaqesie, dhe qe ne fakt, nuk konkretizohen kurrë…

I vetmi personazh interesant eshte ai i Bill Pullman-it, ‘gabimisht’ diplomat, qe strehohet fshehurazi ne favellaset e Rios, aty takon ca tipa te “çmendur”, me ndihmen e te cileve ja arrin te mundë trishtimin personal. 50 vite më pas, jemi gjithmone tek e njejta pyetje qe ngre Godard tek “Vivre sa vie“, ne vitin 1962 : çdo te thote te jetosh jeten (tende) ? “To live her life” kthehet ne “To live his life” : ambasadori zevenedeson prostituten dhe kjo eshte e vetmja pjese interesante e patchwork-ut qe propozon filmi…

5.00

Kjo majtas eshte tablloja “Burri ne banjo” e piktorit francez Gustave Caillebotte (1884), tabllo nga e cila regjizori francez Christophe Honoré ka marre titullin per filmin e tij te fundit :

Honoré eshte regjizor i ri, por qe ka fitu nje fare statusi prej “regjizori te perkedhelur te filmit indipendent francez”, prej regjizori qe ben gati nga nje film ne vit. Shkurt, nje far “françois ozon” ne miniature, pra qe nuk e ka te veshtire te gjeje fonde per te financuar filmat e tij “per vit e nga nje te ri”. Jo se ka ndonje gje te keqe ne kete mes, por personalisht, lene menajne filmin e tij te pare fare “Ma mère” (Nena ime), asnjehere nuk me kane pelqyer punët e tij.
Amà kesaj rradhe, me ne fund, ky ne fjale me pelqeu, dhe shume biles !

Cuditerisht, “Burri ne banjo” eshte etiketuar nga kritika si “porno gay amateur”, nderkohe qe ne fakt, behet fjale per nje film krejt romantik dhe nje variacion jo pak interesant mbi gjinine mashkullore. Ne qender te filmit eshte Emmanuel, “burri ne banjo”, çun i ri tek te 30-at, pamje dhe fizik impresionues, qe jeton ne periferine pariziane me te dashurin e tij, Omar, regjizor per nga profesioni, e qe niset per dy jave ne New York, per promocionin e filmit te tij te fundit.

Ajo qe eshte interesante ne film, eshte mbi te gjitha menyra se si regjizori filmon heroin kryesor, “burrin ne banjo”. Nuk jane te rralle filmat qe flasin per personazhe kryesore femra, viktima te sex-appeal-it te tyre. Por pothuajse kurre nuk kisha pare ndonje te tille, ku personazhi qendror te jete mashkull ! Ndofta ky eshte dhe shpjegimi pse titulli eshte marre nga tablloja e famshme e shek XIX, qe ishte nga tabllote e para qe pershfaqte trupin e nje mashkulli pa ndonje pretekst fetar, antik apo biblik, por thjesht per pershfaqjen estetike te subjektit. Eshte ekzakt kjo qe i intereson regjizorit !

Por megjithe intrigimin fizik qe ndjell heroi i filmit, kjo nuk e ben ate më te lumtur, sidomos kur vizaton gjithe trishtim ne muret e shtepise portretin e te dashurit te tij. Ndofta kompleksiteti i ketij personazhi “te çuditshem” e te pamundur behet i mundur ne nje masë te madhe pikerisht nga loja e vete aktorit kryesor, François Sagat, porno star gay, i cili kombinon permes fizikut te tij jasht-norme nje far dhune te brendshme te permbajtur me nje far brishtesie çuditerisht shume prekese. Dhe habia eshte se, nese spektatori hyn ne film, ndihet i prekur nga nje figurinë e tille, brutale ne pamje te jashtme, por shume sensibel ne brendesi.

Meriton te thuhen dhe dy fjale per “gjysmen” tjeter te filmit, qe gershetohet me ate qe shpjegova me lart. Kjo “gjysme” tjeter, perbehet nga imazhe video, te xhiruara nga regjizori Honoré, krejt rastesisht, pergjate nje promocioni te nje filmi te tij te meparshem ne New York, imazhe te cilat regjizori i vë ne menyre shume inteligjente ne sherbim te fabules se filmit te tij, duke i dhene ketij te fundit nje aspekt doku-fiksional krejt te paparashikuar !

Nota : 8.5

  

Fitues i Cmimit te Mizaskenës (regjia më e mire), ne edicionin 2010 te Festivalit te Filmit ne Kanë.

6 artiste amerikane strip-tease vijne ne France per nje turné, nje show te natyres “New Burlesque”. Producent i trupës eshte nje francez, Joaquim Zand, rol i luajtur nga vete regjizori i filmit ne fjale, pra Mathieu Amalric.

Filmi ndahet ne dy pjese: ne pjesen e pare, filmi rrefen andrallat e trupes, pergjate turneut te saj, edhe pse shfaqjet arrijne goxha sukses. Ndersa pjesa e dyte perbehet kryesisht nga udhetimi i perbashket i producentit, me njeren prej artisteve strip-tease, pa dyshim më e ndjeshmja e të pestave, gjate rruges midis La Rochelle (qytet ne Lindje te Frances) dhe ishullit Aix.

“TURNEU”, ne nje fare menyre, eshte nje homazh ndaj “The killing of a Chinese bookie”, i famshmi film i Cassavetes, ne 1976 : personazhi i producentit tek “Turneu“, te kujton pa dyshim Cosmo Vitellin !

C’eshte interesante tek filmi yne, eshte mungesa totale e super-dramatizmit te ngjarjes. Biles, nuk ka fare ngjarje, ne kuptrimin e intrigës.

Mathieu Amalric eshte vertet jo vetem aktor me talent, por e ka koken plot per te bere nje film te mire dhe të mençur ! Siç eshte vete, fundja : i mire e i mençur !

8.3

 

  

Eshte e habitshme te konstatosh se si rrugetimi artistik 50 vjeçar i karrieres regjizoriale te Jean-Luc Godard-it korrespondon me rrugetimin e tij si njeri : e filloi ne 1960 me nje film prej anarkisti te djathte (siç qé “A bout de soufle” [Breathless]) per ta mbyllur 50 vite më pas me … “SOCIALIZËM” !

Ne fakt, Godard ka bere ekzaktesisht te kunderten e asaj qe kam lexuar te kete thene presidenti brazilian Lula (sipas te cilit, nëse nje njeri nuk eshte i majte ne rini, dhe i djathte ne pleqeri, nuk eshte normal !) : I bie vertet qe Godard te mos kete qene “normal” !

Ka diçka prej tragjikeje ne fatin e filmave te tij.
Dikur Homeri recitonte, dhe Greqia rrudhte buzet tek degjonte vargjet e tij.
Godard sot s’mund te shkoje ne Kanë pikerisht per disa arsye “alla greke” (dmth, finaciare).

Dhe problemi nuk eshte thjesht “i natyres greke” (finaciare).
Perderi sa behet fjale per nje poet (Godard) te mallkuar, behet fjale per nje problem GREK.
Domethene, homerik.
Domethene ANTIK.
Behet fjale per Legjendë.
Domethene, per HISTORINË.

                                                                                  

Ajo qe eshte paradoksale, eshte se shpesh, ne Perendim, ata qe e konsiderojne veten intelektualë (ose me sakte, ata qe e shikojne nje film permes llogjikes, e jo permes ndjenjave), më se shumti nuk i pelqejne filmat e Godard (me demek, “s’kuptuam asgje”). Nderkohe qe, qellimi, te pakten gjate shikimit te pare te nje filmi te Godard-it, nuk eshte te kuptosh, por te ndiesh.

“Film Socialisme” (titulli i vertete i filimit) eshte i ndertuar ne tri pjese : Pjesa e pare, e titulluar “Des choses comme ça” (”Disa gjera te tilla”), zhvillohet ne nje anije te madhe, kroçerë. Godard trajton ne ate pjese te filmit disa nga obsesionet e tij filozofiko-kinematografike siç jane ato mbi paranë, harresen, Europen, luften… Dhe mbi te gjitha, mu duk mua, Godard ben nje sinteze (round-up) te gjendjes aktuale te imazhit, pra te imazhit viziv. Edhe pse Godard ndodhet ne nje kroçerë perqark Mesdheut, më shume se nje ndalesë ne portet e Barcelones, Napolit apo Greqise, regjizori ndalon ne portet, ose me sakt në portat e imazhit : “Socialisme” eshte mbi te gjitha nje udhetim ne “R.M.T.A.F” : ne “Republiken” e Mënyrave dhe Teknikave Aktuale te Filmimit. Por te kuptohemi : nuk eshte çeshtje stili, më duket mua : planet jane ne me te shumten e rasteve plane filmike fikse, e me perjashtim te ndonje zoom-i, nuk ka asnje figure tjeter stilistike. Pra nuk eshte çeshtje stili, eshte çeshtje vizibiliteti, dukshmerie : plane te hatashme filmike, te realizuara nga nje qoshkë kabine e anijes-kroçerë, here permes funksionit “video” te nje aparati fotografik, here me kamera mini-DV, here biles me… telefon celular ! Por e perseris : jo per tu bere interesant, jo per te patur nje stil te tijin, por per ta bere te dukshem, te “prekshëm” imazhin ! Dhe per ta diversify (ta beje te larmishem).

Pra per nga forma, nje fare menyre, “SOCIALIZEM” eshte antiteza e “Avatar” dhe kjo, jo vetem sepse Socializmi godarian eshte i kundert me kapitalizmin new-age te fantazise Cameroniane, por mbi te gjitha, sepse filmi i Godard (forma e tij), eshte krejt e kundert me estetiken prej loje-videoje te “Avatar”.

“Socializem” eshte, por dhe nuk eshte film politik. Ose eshte ne sensin e principit te famshem godarian : “te besh politikisht kinematografi”. Por kurrsesi ne sensin e te berit kinematografi politike. Nese ka nje gjest politik, ai do te qé mos shkuarja e regjizorit ne Kanë, per te prezantuar filmin e tij. Dhe pergjigja qe dha : “Me Festivalin e Kanes, do te shkoj deri ne vdekje, por kurre nje hap më tutje” ! Dhe, nese filmi perbehet nga 3 pjese (e para, udhetimi ne kroçere; e dyta, historia e familjes Martin, qe ka si biznes te sajin nje pompe benzine qe mban emrin e nje Rrjeti Klandestin te Rezistences anti-fashiste te Luftes se II Boterore, e treta - pjesa historike, nga Egjipti ne Barcelone, duke kaluar per nga Palestina, Odesa, Greqia (Hell as) e Napoli, pra, nese filmi perbehet nga 3 “pjese” (mouvements), jane edhe 3 akte artistike te regjizorit qe kane shoqeruar daljen e filmit :
1. hedhja ne Internet e trailer-it te “Socializem”, e qe ne fakt eshte i gjithe filmi, por i kaluar me shpejtesi ne 1 minut e 14 sekonda kohe; 2. Mundesia per ta shkarkuar filmin, ne VOD, ne te njejten dite me prezantimin e tij ne edicionin e Kanes 2010, para dhe se filmi te dilte neper kinema; 3. nderrimi i mendjes nga vetë regjizori per te shkuar ne ceremonite e Kanes, per shkak te “disa problemeve alla-greke” (haha - dmth probleme financiare) - siç u shpreh vete ai.

Keto 3 akte te autorit perkthehen :
1. kam bere nje film, qe, po arritet te gjenit shpejtesine e duhur, mund ta shihni per 1 minut e 14 sekonda.
2. Nese nuk ja arrini kesaj, mund ta shkarkoni ne Web per … 7 € !
3. S’eshte nevoja te shkoj ne Kanë, se filmi qarkullon tashmë ne web, e s’ka nevoje per show qesharakë festivalesh !

Po sikur te jete ky socializmi i vertete i filmit “SOCIALIZËM” ??

°°°°°°°°°

Ne pjesen e pare te filmit, Godard filmon detin (shume i merzitur deti…!), lojrat e fatit ne anije, pishinat, neonët (sigurisht neonët !!), festat (makabre) ne kroçerë, duke tentuar te gjeje metaforen ekzakte per te dalë aty ku dhe do te dalë : ç’po ndodh me imazhin, ne epoken e dixhitalit ?? Ne asnje prej filmave te tij te meparshem, Godard nuk ka shkuar aq larg sa kete here ! Gati-gati, mund te thuhet se subjekti i vertete i “Socializem” eshte … shpejtesia e imazhit ! te pakten, ne pjesen e pare !
Nderkohe qe imazhi i fundit i filmit eshte nje tabele e zeze, ku shkruhet : “No comment” (rubrike e famshme e Euro-News !). Ftesë per publikun : seanca mbaroi + ftese - urdher(”ushtarak”), por po aq sa dhe xhentilesë.

Godard kesaj rradhe nuk duket te jete i inatosur. Filmi biles eshte gati-gati i bute, miqesor. Edhe montazhit “inatçor” godardian duket sikur i jane ulur nervat. Biles dhe melankolia (tipari ndofta më karakteristik i vepres se tij), duket ti kete lene vendin diçkaje tjeter : ti kete lene vendin bekimit, bekimit se ku po shkon kinemaja, filmi. Godard bekon kinemanë ! Ne moshe 79 vjeçare. Permes nje moderniteti te habitshem !

Sepse filmi “Socializem” ka vertet nje modernitet te hatashem ! Filmi flet ne 7 gjuhe : frengjisht, anglisht, gjermanisht, italisht, arabisht, rusisht, spanjisht ! Ku ka më nder, per nje festival nderkombetar filmi si ai i Kanes ??! Dhe ç’eshte e mrekullueshme eshte fakti se kete kontemporanitet, kete modernitet, filmi nuk e mban mbi shpine si barrë, por si bekim (grace) ! Pse ? Sepse eshte i realizuar nga ndofta i vetmi regjizor aktual ne botë qe arrin te shohe në çdo xhest, ne çdo gjë, shancin e lindjes se nje filmi ! Godard duket sikur thote : “Duhet shpikur nje regjim bashkekzistence per te gjithe regjistrat e te dukshmes, te shikueshmes, vizuales“.

Prezenca e ujit, kafsheve, konfirmon te njejten gje, modernitetin, por ne nje menyre tjeter : pervec misionit te trajtimit te Historise se shek XX (shekull kur lindi kinemaja), filmi, arti i 7-te, ka per mision te mirëpresë te gjitha llojet e imazheve : filmi duhet ta mendoje Historine e te dukshmes si Histori Natyrore, pra si histori edhe te vegjetales, edhe te humanes, edhe te botes se kafsheve.

Ose, te gjitha keto, edhe me shkurt: ndofta duhet te mjaftohemi vetem me titullin : te besh politikisht kinematografi, sot do te thote te tentosh socializmin (shoqerizimin) e imazheve !

10 !

trailer i filmit (pra dhe i gjithe filmi, ne 1 minute e 14 sekonda kohe) :

//
YouTube - FILM SOCIALISME : Bande-annonce [HD-VF]

 

ps : Rastesia e ka dhene qe, ne te njejten kohe qe del filmi i fundit i ketij mohikani te fundit fare te kinemase, ne librarite franceze qarkullon e para biografi e plote e regjizorit, plot 900 faqe, tejet pasionuese, e qe do ua keshilloja miqesisht atyre qe mund te lexojne ne gjuhen frenge :

Nuk di se ç’te mendoj per kete film… . Claire Denis, regjizore fort interesante, a thua se ja del mbanë ne filmat e saj si ajo puna e shkolles se natës : nje po, nje jo, nje i mire, nje jo fort i mire : nje here qellon ne shenje, nje here del huq.

Ka gjera interesante ne filmin e saj te fundit, “White Material” (ngjarjet e te cilit ndodhin teresisht ne Afrikë), siç eshte psh, menyra e saj unike per te filmuar trupat njerëzorë. Por problemi mbetet se, in fine, nuk e mora vesh se ç’ka dashur te thote regjizorja me kete film(biles kam frike se vete ajo eshte jo fort e qarte ne qellimet e saj artistike).

6.6